-
شنبه ۱۴۰۵/۰۵/۲۴
-
۸:۳۳ ب.ظ
وقتی رسانه، بیتخصّص به میدان میآید.
✍️ رسانه، آیینهای است که جامعه در آن خود را میبیند و تاریخ برایش ثبت میشود؛
🔹️ امّا این آیینه، اگر دستِ ناآشنا آن را بساید، به جای بازتاب حقیقت، هزارپاره میشود و چهرهٔ واقعی شهر را مخدوش نشان میدهد. رسانه پیش از آنکه «فرصت» باشد، «امانت» است؛ امانتی که بر دوش خبرنگار، عکّاس، سردبیر و مدیرمسئول سنگینی میکند و جز با دانش، تخصّص و اخلاق حرفهای، به کرسی نمینشیند.

🔹️ مراغه، از این منظر، جایگاهی کممانند دارد؛ شهری با دهها نشریهٔ مکتوب و پایگاه خبریِ دارای مجوّز که آن را در شمار بزرگترین شهرهای ایران از حیث شمار رسانههای فعال قرار داده است. این شمارش، هرچند مایهٔ افتخار است، پیش از آنکه فخرآفرین باشد، بارِ مسئولیت است؛
🔹️ زیرا کثرت رسانه، به خودیِ خود نه نشانهٔ پویایی است و نه دلیل اعتبار؛ اعتبار از آنِ رسانهای است که بداند چه میگوید، چگونه میگوید و چه زمانی باید بگوید.
🔹️ امّا در کنار این پیکرهٔ متنوّع، رسانههایی نیز مجال بروز یافتهاند که پیش از آنکه سواد رسانهای بیاموزند، به میدان آمدهاند؛
🔹️ رسانههایی که #خبرنویسی، #گزارشنگاری، #مصاحبه، #عکّاسی و #گرافیک را نه حرفه، که سرگرمی میپندارند و با نگاهی ناشیانه و دیمی، هر آنچه به دستشان میرسد، بیآنکه وارسی و بازبینی کنند، منتشر میکنند.
🔹️ حاصل این وضع، چیزی جز مسموم شدن جوّ رسانهای و فرسایش اعتماد عمومی نیست؛ اعتمادی که سرمایهٔ بیبدیل رسانه است و با یک انتشار غیرمسئولانه، در چشمِ بههمزدنی بر باد میرود.
🔹️ و اینجا رنجِ مضاعف از آنِ رسانههای متخصص و کارآزمودهای است که سالهاست با وسواس، سنجیدگی و گذشت از منافع زودگذر، اعتبارشان را ساختهاند؛ رسانههایی که یکایک واژههایشان را میسنجند و برای یک قاب عکس، حرمت سوژه را نگه میدارند. اینان امروز حقشان اجحاف میشود؛
🔹️ زیرا مخاطب، میان حرفهای و غیرحرفهای تفکیک نمیکند و خطای یک رسانهٔ ناآشنا را به حساب همهٔ رسانههای شهر مینویسد. در این میدان، گلِ رسانههای حرفهای با خارِ رسانههای ناشی، یکجا به دست مخاطب میرسد و داوری، ناخواسته، بر حاصلِ این آمیختگی استوار میشود.
✍️ در چنین شرایطی، نخستین قاضی، مدیرمسئول است. رسانه با مدیرمسئول زنده است و مُرده؛ اوست که عصای مسئولیت حقوقی و اخلاقی را بر دوش میکشد و اوست که باید با دقتنظری درخور، در جذب و بهکارگیری نیروهای انسانی بکوشد. #منابع_انسانی، قلبِ تپندهٔ هر رسانه است؛ اگر این قلب با تخصّص، تعهّد و اخلاق بتپد، هیچ بحرانی توانایی از پا انداختنِ رسانه را ندارد و اگر ناآشنا باشد، هیچ راهبردی هم نمیتواند رسانه را به ساحل برساند.
💢 انتظار میرود مدیران رسانههای مراغه در گزینش همکاران خود سختگیرتر از آن باشند که سرنوشت حرفهای رسانهشان را به دست تازهواردانی بسپارند که سواد رسانهای و فنون خبری را به حاشیه راندهاند.
🔺️ #آموزش، امّا، تنها راه نجات است و خُرسندیم که مراغه در سالهای گذشته شاهد برگزاری چندین دورهٔ آموزشی بوده و درصدد برگزاری دورههای دیگری نیز هستیم. با این حال، باید پذیرفت که آموزشِ بیالزام، اثری ناپایدار دارد؛ چه آنکه تا زمانی که رسانههای غیرمجاز با فعّالیّتهای غیرحرفهای خود، فضای رسانهای را مسموم میکنند، هیچ آموزش و نظارتی به تنهایی کافی نیست.
🔹️ از اینروی، از مسئولان ردهبالای شهری میخواهیم با نگاهی کارشناسانه و عاری از جانبدارانه، به #ساماندهی_رسانه_های_غیرمجاز اقدام کنند و در نشستهای خبری کمی جوانب موضوع را بسنجند؛
🔹️ نه برای خاموشکردن صداها، بلکه برای سلامت و اعتبارِ گفتوگوی شهر. رسانهای که از مسیر قانون خارج شود، نه تنها به خود، که به همهٔ پیکرهٔ رسانهای شهر آسیب میزند.
🔹️ و سخن آخر با مدیرمسئولان است:
همگام با تحوّلات تخصّصی رسانهها، خود را با اصحاب حرفهای وفق دهند و از تجربهٔ کارآزمودگان بیاموزند؛ زیرا رسانهای که از روزگار خود عقب بماند، از مخاطب خود نیز عقب خواهد ماند.
🔹️ آن روز که مدیرمسئول، خبرنگار و عکّاسِ رسانههای مراغه، یکصدا و یکدست، حرفه را بر سرگرمی و تخصّص را بر تسامح ترجیح دهند، آنگاه موفقیّت نه آرزو، که سرنوشت خواهد بود؛
🔹️ موفقیّتی که تنها در نگاهِ امینِ مخاطب معنا مییابد. مراغه، به وسعت دهها رسانهاش، شایستهٔ همان یک پیام است: رسانهای حرفهای، امین و کارآزموده... !
طغرل طهماسبی
کارشناس امور فرهنگی و رسانه








